EINDHOVEN - Het elektriciteitsnet in de regio Eindhoven krijgt de komende jaren flink wat extra capaciteit. De 21 gemeenten in de Metropoolregio Eindhoven hebben samen met Enexis afspraken gemaakt om de uitbreiding van het stroomnet te versnellen. Dat is nodig omdat woningen en bedrijven steeds meer elektriciteit gebruiken. Maar werkzaamheden aan het regionale stroomnet zeggen nog niet direct iets over wat er thuis mogelijk is. Wie overstapt op elektrisch koken, een warmtepomp laat plaatsen of meerdere zware apparaten tegelijk wil gebruiken, krijgt namelijk ook te maken met de eigen meterkast en stroomaansluiting.
Het stroomnet uitbreiden en je meterkast aanpassen zijn twee verschillende dingen
Bij de uitbreiding van het stroomnet ligt de verantwoordelijkheid bij de netbeheerder. Die zorgt voor kabels, stations en de aansluiting tot aan de elektriciteitsmeter in woningen en bedrijfspanden.
Achter die meter begint de elektrische installatie van de woning. Daar horen onder meer de hoofdschakelaar, groepenkast en bedrading bij. Als je thuis meer elektrische apparatuur gaat gebruiken, kan het nodig zijn om juist dat deel van de installatie aan te passen.
Het is daarom goed om onderscheid te maken tussen een zwaarder stroomnet in de wijk en een aanpassing van de meterkast thuis. Het ene betekent niet automatisch dat het andere ook nodig is. Andersom kan een moderne groepenkast ook niet zomaar extra capaciteit uit het openbare elektriciteitsnet halen.
Van 1 naar 3 fasen: wie doet wat?
Veel oudere woningen hebben van oorsprong een 1-faseaansluiting. Bij een 3-fasenaansluiting komt de stroom via drie fasen de woning binnen. Daardoor kan het beschikbare vermogen beter over verschillende elektrische apparaten worden verdeeld.
Wie wil overstappen van 1 naar 3 fasen, krijgt te maken met twee partijen. De netbeheerder is verantwoordelijk voor de aansluiting tot en met de meter. De installatie in huis moet daarnaast geschikt zijn voor de nieuwe aansluiting. Zo is voor een 3-fasenaansluiting een passende hoofdschakelaar nodig en kan ook aanpassing van de groepenkast nodig zijn.
Dat speelt bijvoorbeeld wanneer er krachtstroom nodig is of wanneer meerdere apparaten met een groot vermogen tegelijkertijd gebruikt gaan worden. Laat daarom eerst beoordelen hoe de huidige installatie is opgebouwd. Een erkend elektricien in de regio Eindhoven kan controleren wat er in de meterkast aangepast moet worden en of er voldoende ruimte is voor nieuwe groepen of een andere indeling. De daadwerkelijke verzwaring van de stroomaansluiting wordt vervolgens door de netbeheerder uitgevoerd.
Door netcongestie kan een verzwaring bovendien niet op ieder adres direct worden uitgevoerd. Dat maakt vooraf controleren extra verstandig: zo weet je wat er technisch in huis nodig is en of de gewenste aansluiting beschikbaar is.
Wanneer vraagt je woning om meer elektrische capaciteit?
Niet iedere nieuwe elektrische kookplaat of extra groep betekent dat je meteen naar een zwaardere aansluiting moet. Veel hangt af van wat er al aanwezig is en welke apparaten tegelijkertijd worden gebruikt.
Een keukenverbouwing is een bekend moment waarop de groepenkast aandacht krijgt. Denk aan een inductiekookplaat, oven, vaatwasser en een kokendwaterkraan. Die hebben allemaal hun eigen stroomvraag. Ook een warmtepomp of andere apparatuur met een groter vermogen kan aanleiding zijn om de installatie opnieuw te bekijken.
Valt een groep regelmatig uit? Dan betekent dat niet automatisch dat de aansluiting van de woning te licht is. Het probleem kan ook binnen één groep zitten. Misschien zijn te veel apparaten op dezelfde groep aangesloten of is de verdeling in de groepenkast niet handig.
Daarom begint een goede beoordeling met kijken wat er al zit. Hoeveel groepen zijn er? Welke apparaten zitten waarop aangesloten? Welke hoofdschakelaar is aanwezig? En hoeveel ruimte biedt de kast nog?
Oudere woning? Kijk verder dan alleen het aantal groepen
In stadsdelen als Woensel, Strijp, Gestel en Tongelre staan veel woningen die gebouwd zijn in een periode waarin huishoudens veel minder elektrische apparaten gebruikten dan nu. Dat betekent niet dat iedere oudere woning automatisch een verouderde meterkast heeft. Een huis kan in de jaren daarna al meerdere keren zijn verbouwd.
De leeftijd van de woning alleen zegt dus weinig. De staat en opbouw van de elektrische installatie zijn interessanter. Zo kan een oudere stoppenkast inmiddels vervangen zijn door een moderne groepenkast, terwijl bij een andere woning nog maar weinig ruimte beschikbaar is voor uitbreiding.
Wie verbouwplannen heeft, doet er daarom goed aan de meterkast vroeg in het proces mee te nemen. Dat voorkomt dat pas bij het aansluiten van de keuken, warmtepomp of andere apparatuur blijkt dat er nog werkzaamheden nodig zijn.
Waar hangen de kosten van af?
Wat een aanpassing aan de meterkast kost, hangt af van de bestaande situatie en van wat er moet gebeuren. Een extra groep plaatsen is iets anders dan de groepenkast volledig vervangen of de meterkast verzwaren voor een andere aansluiting.
Ook de hoofdschakelaar, aanwezige aardlekschakelaars en bekabeling spelen mee. Soms kan een bestaande groepenkast uitgebreid worden, terwijl in een andere woning een nieuwe kast en andere indeling nodig zijn. Ook het aanleggen van bekabeling naar nieuwe apparatuur kan extra werk betekenen.
Werk aan de aansluiting zelf staat daar los van. De netbeheerder voert dat deel uit en rekent daarvoor afzonderlijk kosten. Daarom is het zinvoller om eerst te bepalen wat er in de woning aangepast moet worden dan om vooraf van één vast bedrag uit te gaan.
Eerst de huidige situatie bekijken
Meer elektrisch wonen betekent niet automatisch dat de hele meterkast op de schop moet. Soms is een groepenkast uitbreiden voldoende, in andere woningen is een grotere aanpassing nodig.
Laat daarom eerst bekijken welke aansluiting je hebt en hoe de groepenkast is ingericht. Dan weet je vóór een verbouwing of nieuwe installatie welke werkzaamheden werkelijk nodig zijn.