Hij was hét boegbeeld van de hippiecultuur, voorvechter van legalisatie van cannabis, milieuactivist, artiest, levenskunstenaar en nog zoveel meer. We hebben het over Herman van Loenhout, oftewel: Armand. Het is 19 november alweer tien jaar geleden dat deze bekende Eindhovenaar overleed. Voor goede vriend Antwan van de Kerkhof reden om op zijn sterfdag een Armand Happening te houden bij Burgers. Een avond waarin de eigenzinnige roodharige protestzanger weer even in de spotlights staat.

Door Marjolein van Hoof

“Herman stond voor vrijheid, dat iedereen zichzelf mag zijn. Zijn liedteksten gingen over bewustwording, lief zijn voor elkaar en voor de natuur. Hij was cannabisactivist, anti-kapitalist, hij was voor politieke verandering en tegen kleinburgerlijkheid. Hij zei ook altijd: Nooit meer die jaren ’50 hel. Herman was de ultieme hippie die zijn ziel nooit heeft verkocht en daarmee voor veel mensen een inspiratiebron. Hij heeft de wereld echt kleur gegeven”, glimlacht Antwan van de Kerkhof (54). De laatste drie jaar was hij de roadie van Armand, maar bovenal was Antwan zo’n 15 jaar een van zijn beste vrienden.

“Ik ontmoette Herman voor het eerst in de jaren ’80 bij Café De Rode Tomaat in Geldrop”, herinnert Antwan zich. Hun tweede ontmoeting was in 1997, in het bekende kunstenaarsdorp Ruigoord in Amsterdam. “Ik had daar een atelier. In dat jaar werd Ruigoord gedeeltelijk ontruimd. Onder de boomhut waarin we zaten, speelde Armand muziek voor ons. We raakten aan de praat.”

Toen Antwan in 2002 naar Eindhoven verhuisde, raakten de twee echt bevriend. “Vaak gingen we samen naar Ruigoord: naar zijn soortgenoten, zoals Herman altijd zei.” Een plek voor vrijgevochten mensen, zoals schrijvers en dichters Hans Plomp en Simon Vinkenoog, kunstschilder Aad Veldhoen en Willem de Ridder, kunstenaar en medeoprichter van De Melkweg en Paradiso. “Elke week was er wel een feest of festival waar Herman dan ook speelde.”

Vreemde plekken

“We reisden samen, onder meer naar Stonehenge en Glastonbury in Engeland. We zaten op één lijn. Een paar keer per week at Herman bij ons thuis, en dan ’s avonds lekker joints roken. Toen hij in 2012 scheidde van zijn derde vrouw, ben ik min of meer zijn roadie geworden. Ik ging mee naar concerten, sjouwde zijn gitaar en verkocht zijn lp’s.”

Het bracht Antwan op de meest vreemde plekken. “Herman trad overal op: bij boerderijen, hockey- en tennisverenigingen, cafés, discotheken, jongerencentra en concertzalen. Hij trok alle mensen: van boeren tot Johnnie’s en Anita’s, van links tot rechts. Dat vond ik zo prachtig aan hem.”

Mooie verhalen komen voorbij, zoals dat optreden voor vissers in Arnemuiden: “Bij van die enorme zeebonken met tattoos en grote oorbellen. Ze hadden allemaal een stuffzakje met een rode haar van Armand er in: Als we op zee gaan, gaat ie altijd met ons mee, zeiden ze.”

Sixties

Herman maakte al op jonge leeftijd muziek, werd op zijn 15e zelfs Nederlands Kampioen accordeon spelen. Bij het grote publiek werd hij in 1967 bekend als Armand door zijn hit ‘Ben ik te min’. Het stond maar liefst 14 weken in de Top 40. “Wist je dat hij ook in het voorprogramma heeft gespeeld bij The Rolling Stones, Pink Floyd en Frank Zappa? In de sixties heeft hij heel veel meegemaakt. Hij had toen ook veel groupies, dat vond ie natuurlijk wel leuk. Mooie vrouwen vond hij prachtig, dat stak hij niet onder stoelen of banken”, lacht Antwan.

“Herman was trots dat hij een bijdrage heeft geleverd aan het gedachtegoed van de jaren ’60, maar ook op zijn latere samenwerking met bijvoorbeeld The Kik. Nou heb ik een echte band met topmuzikanten achter me staan, zei hij dan.” In 2015 kwam het album Armand & The Kik uit en toerde de protestzanger samen met deze band door heel Nederland. “We hebben alle grote zalen gehad, zijn naar Oerol geweest en Lowlands. Het was geweldig.”

Bucketlist

In die tijd was Armand al ziek. “Hij had al een jaar of vier een ontsteking aan zijn alvleesklier waardoor hij veel pijn had. Hij at goed, maar viel steeds meer af. Hij kreeg daar een longontsteking bij. Iets wat nog op zijn bucketlist stond, was parachute springen. Via Omroep Brabant kreeg hij de kans om dat te doen. Kun je dat wel aan met die longontsteking, vroeg ik hem. Ja, ik voel me al beter. In maart was de parachutesprong, het was -10 daarboven. Herman vond het fantastisch, maar daarna ging het nog slechter met hem. Hij had een dubbele longontsteking. Toch heeft hij de tour met The Kik afgemaakt.”

De volgende trip

“Op 19 november is Herman door zijn zus naar het ziekenhuis gebracht. Aan het eind van die dag was hij al gevlogen”, zegt Antwan spijtig. “Ik weet dat hij niet bang was voor de dood. Hij is in vreugde gestorven: Laat maar komen, die volgende trip!”

Op 19 november 2015 stierf Armand op 69-jarige leeftijd. De afscheidsdienst was in de Effenaar, voor familie, vrienden en fans. “Er waren meer dan 1.200 bezoekers. Iedereen kon rustig afscheid van hem nemen bij de open kist, want Herman zei altijd: Ik ben er altijd voor mijn fans. Er waren veel muzikanten, coffeeshopeigenaren en mensen van de kraakbeweging. Vrienden van Ruigoord lieten buiten een grote ballon op en De Veulpoepers, een protestband waarmee Herman heeft samengewerkt, nam een enorme wietplant mee. Iedereen stak een joint op: voor één keer gold het rookverbod niet”, grinnikt Antwan. “Het was een prachtige uitvaart, precies zoals Herman gewild had.”

Straatnaam

Armand: nog altijd heeft hij een warm plekje bij veel mensen. “Het mooie is dat twee fans uit Groningen pleiten voor een Armandstraat in Eindhoven. De gemeente heeft dat goedgekeurd. Wanneer die er komt, is nog niet bekend, maar dat hij dit verdient, dat is zeker. Hij is en blijft toch een van de bekendste artiesten uit Eindhoven.”

Happening

Daarom ook dat er precies tien jaar na zijn overlijden een Armand Happening wordt gehouden. “Er komen artiesten die met hem gespeeld hebben, onder meer van De Veulpoepers. En we lanceren een nieuwe single van Armand, dat hij ooit heeft gemaakt met Ome Cor, een cultfiguur en een authentieke woonwagenbouwer. Samen schreven zij een reizigerslied voor mensen in woonwagens en hippiebusjes. Een Belgische fan brengt dat nu uit.”

De Armand Happening begint woensdag 19 november om 19.30 uur bij Burgers aan de Hertogstraat 2. De toegang is gratis. “We hebben een donatiepot voor de reiskosten van de artiesten. Groot is het niet - vol is vol - maar het is open voor iedereen die Herman een warm hart toedraagt.”

Anekdotes

Peter van Els - auteur van ‘Leven vanuit een ander perspectief’

Tussen 1974 en 1980 zat ik vaak met Armand aan tafel in de White Horse Bar aan de Vrijstraat. Ik luisterde graag naar zijn verhalen. Hij heeft mij een beetje gevormd. Zijn ideeën zijn mijn idealen, tot op de dag van vandaag.

Wist je dat Armand van voetbal hield? Er was een White Horse voetbalteam en we waren goed. Armand was groot fan van ons en zat regelmatig met zijn waterpijp langs de zijlijn. Voor een voetbaltoernooi, waaraan ook de Eindhovense brandweer en politie deelnamen, had Armand speciaal een shirt laten maken. Op de voorkant stond ‘White Horse' en op de achterkant 'Holland Stoned'. Jan Dücker, bedrijfsleider van de White Horse, was hier behoorlijk pissig over maar wij voetballers vonden het wel geinig! In de finale versloegen we de politie met penalty’s en wonnen het toernooi. Iedereen was dolblij! Eerlijkheidshalve dient gezegd te worden dat we verboden middelen gebruikten tijdens de wedstrijden.

Quintijn Lohman – Frontman band Tigre Blanco

Zo’n 25 jaar geleden speelden we tijdens Koninginnedag met mijn rockbandje YOBBO! in het Begijntje, een coffeeshop annex café op de kop van Stratumseind. Armand was daar stamgast. Tijdens de soundcheck hoorde hij onze herrie even goed aan, ging op een hoek van het podium zitten en zei tijdens een moment van stilte: ‘Als jullie willen, ben ik jullie rookmachine tijdens het optreden’, gevolgd door zijn zo kenmerkende lach. Hij nam een flinke hijs van zijn chillum en blies het hele café nagenoeg in één teug blauw van de rook. En zo geschiedde: wij speelden de tent plat en Armand deed de special effects.

Erwin Troost – schrijver, dichter en performer

Ik was gekozen tot beste podiumdichter en mocht in 1995 in de Effenaar het podium beklimmen, maar ik wilde dat niet alleen. Ik nodigde Manus (zoals vrienden hem noemden) uit. Maar Erwin, ik heb nog nooit in de Effenaar gestaan, zei hij. Jij niet, als grote hippe van de jaren ’60, vroeg ik hem. Ik stel tegenwoordig niks meer voor, zei hij.

In de Effenaar zong hij het nummer ‘Het zien van jouw steden doet pijn aan mijn ogen’. Wow, dacht ik. Hoe kom je op die titel, vroeg ik hem. Chief Seattle, zei Manus. Chief Seattle was een opperhoofd van de Indianen. Zijn toespraak uit 1854 werd later beroemd bij de milieubeweging vanwege de respectvolle toon voor de natuur. Het sprak de hippie in Armand aan. Hij wilde die rode man zijn, hij wilde als Chief Seattle zijn. Daarom verfde hij zijn haar rood, dat weet bijna niemand.

Ik had niet door dat die avond in 1995 min of meer Armands comeback was. Al zijn fans zaten weer in de zaal. Zelfs Bert Beks was er, oud-eigenaar van de Poort van Kleef, de plek waar Armand ooit doorbrak. Iedereen was trots op die ouderwetse hippie die zijn mooie verhalen vertelde en kippenvel gaf aan de wereld.